دانشگاه فردوسی مشهد

دانشکده ی علوم اداری و اقتصادی

 

گروه حقوق

گرایش جزا و جرم شناسی

 

پایان نامه ی کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرمشناسی

«چالشهای موجود در پیشگیری ازسرقت های مقرون به آزار»

 

استادراهنما :

دکترعبدالرّضاجوان جعفری

 

اساتیدمشاور:

دکترعلی حسین نجفی ابرندآبادی

دکترعلی یوسفی

بهار1391

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

فهرست مطالب

 

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 1

  1. ساختار پژوهش………………………………………………………………………………… …….. 3

1-1. مسأله‌ی پژوهش……………………………………………………………………………… 3

2-1. پرسش‌های پژوهش…………………………………………………………………………. 4

3-1. فرضیه‌های پژوهش………………………………………………………………………….. 4

4-1. پیشینه ی پژوهش……………………………………………………………………………. 5

5-1. دشواریهای پژوهش…………………………………………………………………………. 5

  1. روش پژوهش…………………………………………………………………………………… 6

 

«بخش نخست: کلّیات، مفاهیم ،تعاریف»

فصل نخست: سرقت

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 10

مبحث نخست: تعریف جرم سرقت و انواع آن………………………………………………. 11

مبحث دوّم: سرقت عادی…………………………………………………………………………. 12

مبحث سوّم: سرقت مقرون به آزار یا تهدید…………………………………………………… 13

بند نخست: عناصر تشکیل دهنده ی جرم……………………………………………………… 13

الف- عنصر قانونی جرم…………………………………………………………………………… 14

ب- عنصر مادّی جرم………………………………………………………………………………. 14

ج- عنصر روانی جرم………………………………………………………………………………. 16

بند دوّم: کیفیّات مشدّد جرم………………………………………………………………………. 17

الف- سرقت مقرون به آزار………………………………………………………………………. 18

ب- سرقت مقرون به تهدید…………………………………………………………………….. 21

ج: سرقت توأم با ایراد جرح……………………………………………………………………… 23

بند سوّم: مسلّح بودن سارق……………………………………………………………………….. 23

بند چهارم: مجازات مشدّد جرم………………………………………………………………….. 25

مبحث چهارم: سرقت های مقرون به آزار با ادبیّات پلیسی………………………………… 26

فصل دوّم: پیشگیری از جرم

گفتار نخست: تعاریف و کلّیات………………………………………………………………… 29

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 29

مبحث نخست: تعریف لغوی…………………………………………………………………….. 30

مبحث دوّم: تعریف علمی…………………………………………………………………………. 31

بند نخست- تعریف عامّ…………………………………………………………………………… 31

بند دوم- تعریف خاصّ……………………………………………………………………………. 32

گفتار دوّم: اقسام پیشگیری………………………………………………………………………. 33

مبحث نخست: پیشگیری واکنشی……………………………………………………………….. 33

مبحث دوّم: پیشگیری کنشی……………………………………………………………………… 34

بند نخست: پیشگیری موقعیّت مدار…………………………………………………………….. 35

بند دوّم: پیشگیری اجتماعی………………………………………………………………………. 35

گفتار سوّم: پیشگیری از جرم در جرمشناسی……………………………………………….. 36

فصل سوّم: آمار جنایی

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 39

گفتار نخست: مفهوم و تاریخچه‌ی آمار جنایی…………………………………………………      40

گفتار دوّم: مشکلات موجود در آمار جنایی ایران………………………………………… 41

مبحث نخست: نارسایی آمار جنایی در انعکاس سیمای واقعی جامعه…………………… 42

مبحث دوّم: فقدان نظام آمار جنایی کارآمد……………………………………………………. 45

مبحث سوّم: متفاوت بودن ادبیّات حاکم بر نهادهای متعدّد متولّی تنظیم آمار جنایی….. 46

بند نخست: عدم آشنایی مأموران با مفاهیم حقوق کیفری…………………………………… 46

بند دوّم: تعارضات آماری…………………………………………………………………………. 47

بند سوّم: شیوه‌ی نا مناسب دستگاه انتظامی در تجمیع پرونده ها………………………….. 47

گفتار سوّم: کارکردهای آمار جنایی………………………………………………………….. 48                                                                                                                                        

مبحث نخست: امکان ارزیابی و نقد عملکرد دستگاههای متولّی و مجریان…………….. 48

مبحث دوّم: امکان بررسی صلاحیّت افراد……………………………………………………… 48

مبحث سوّم: تعریف وظائف نهادها و دستگاههای مجری………………………………….. 49

مبحث چهارم: امکان شناسایی سریع افراد سابقه‌دار………………………………………….. 49

 

«بخش دوّم: چالشهای فرا روی پیشگیری از سرقتهای مقرون به آزار با نگاهی به تحلیل داده های آماری»

فصل نخست: تحلیل داده های آماری

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 52

گفتار نخست: عوامل فردی و جسمی………………………………………………………. 57

مبحث نخست: سنّ…………………………………………………………………………………. 57

مبحث دوّم: تابعیّت…………………………………………………………………………………. 59

مبحث سوّم: جنس………………………………………………………………………………….. 62

مبحث چهارم: تأهّل…………………………………………………………………………………. 65

مبحث پنجم: سواد…………………………………………………………………………………… 66

مبحث ششم: مشخّصات جسمانی و روانی……………………………………………………. 68

مبحث هفتم: سوابق کیفری………………………………………………………………………… 70

گفتار دوّم: عوامل اجتماعی و محیطی………………………………………………….. 73

مبحث نخست: اشتغال……………………………………………………………………………… 73

مبحث دوّم: اعتیاد…………………………………………………………………………………… 74

مبحث سوّم: انتخاب زمان، مکان و آماج سرقت های مقرون به آزار…………………….. 76

مبحث چهارم: وسایل مورد استفاده در ارتکاب جرم………………………………………… 78

گفتار سوّم: شیوه ی ارتکاب جرم………………………………………………………… 80

 

فصل دوم: چالشها

درآمد…………………………………………………………………………………………………. 83

گفتار نخست: تقنینی……………………………………………………………………………….. 83

الف : ابهامات

مبحث نخست: ابهام در نظام قانونی و حقوقی پیشگیری…………………………………………..84

مبحث دوّم: عدم قطعیّت مجازات ها……………………………………………………………. 86

مبحث سوّم: فقدان انسجام موادّ قانونی…………………………………………………………. 89

مبحث چهارم: فراگیر نبودن شمول مادّه‌ی 666 قانون مجازات اسلامی………………….. 89

مبحث پنجم: عدم تفکیک بین ربودن های مندرج در موادّ 657 و 665 قانون

مجازات اسلامی…………………………………………………………………. 90

ب : خلأها

مبحث نخست: فقدان عنصر قانونی درخصوص جلب ابتدایی متّهمان…………………… 91

مبحث دوّم: فقدان جرم انگاری بعضی از شروع به سرقت ها…………………………….. 92

مبحث سوّم: عدم پیش بینی ضبط وسائل مورد استفاده در جریان سرقت………………. 93

مبحث چهارم: قانونمند نبودن نقل و انتقالات موتورسیکلت‌ها…………………………….. 94

مبحث پنجم: خلأ قانونی در خصوص حمل سلاحهای سرد نامتعارف………………….. 95

مبحث ششم: ناکارآمد بودن قوانین مربوط به مبارزه با موادّ مخدّر………………………… 96

گفتار دوّم: قضایی………………………………………………………………………………….. 98

مبحث نخست: عدم وجود شعب تخصّصی در دادسرا و دادگاه…………………………. 98

مبحث دوّم: صدور دستورات مبهم و غیرمرتبط و نیز اخذ تأمین های نامتناسب………. 99

مبحث سوّم: عدم توجّه به اصل حتمیّت و قطعیّت در تعیین مجازاتها……. 101

مبحث چهارم: تعیین مجازات نامتناسب………………………………………………………… 103

مبحث پنجم: زندان و مشکلات مربوط به آن…………………………………………………. 103

مبحث ششم: عدم توجّه به جنبه ی عمومی جرم……………………………………………… 105

مبحث هفتم: فرآیند طولانی رسیدگی……………………………………………………………. 105

گفتار سوّم: اجرایی………………………………………………………………………………… 106

مبحث نخست: کشف و مهار سنّتی جرایم…………………………………………………….. 107

مبحث دوّم: تفاوت و تعارض آماری…………………………………………………………… 107

مبحث سوّم: تجمیع نامناسب پرونده‌ها………………………………………………………….. 108

مبحث چهارم: عدم استفاده ی بهینه از پلیس‌های تخصّصی………………………………… 109

مبحث پنجم: فرآیند پیشگیری بدون حضور نهادهای غیر امنیّتی………………………….. 110

مبحث ششم: رسانه‌ها؛ پیشگیری یا ترویج؟……………………………………………………. 110

مبحث هفتم: کم اقبالی نسبت به پیشگیری وضعی…………………………………………… 113

نتیجه‌گیری……………………………………………………………………………………………. 116

فهرست منابع و مآخذ……………………………………………………………………………… 119

 


   درآمد

یکی از قدیمی‌ترین جرایم علیه اموال، که شاید از همان ابتدای پیدایش مفهوم مالکیّت، در جوامع بشری ارتکاب می یافته و معمولاً مجازات های سختی هم، برای مرتکبین آن در ادیان و قبایل و جوامع مختلف پیش بینی می شده است، «جرم سرقت» می باشد. این جرم به دلیل سهل تر بودن ارتکاب آن (در مقایسه با جرایمی مثل کلاهبرداری) و محسوس بودن منفعت حاصله از آن، (در مقایسه با جرایم علیه اشخاص) بخش اعظم جرایم ارتکابی در کشورهای مختلف را تشکیل می ‌دهد و همین کثرت وقوع، توجّه خاصّ حقوقدانان را به آن، ایجاب می‌کند.

امروزه در اکثر کشورهای جهان، جرم سرقت به دلیل تنوع و گوناگونی آن، به انواع مختلفی که هر یک شرایط خاصّ و مجازات مخصوص به خود دارد، تفکیک شده است که از این میان می‌توان ازسرقت ساده[1]، سرقت مقرون به آزار یا تهدید[2]، سرقت در شب، سرقت از بانک‌ها، صرّافی‌ها، جواهر فروشی‌ها و مکان‌های مشابه، سرقت از مغازه‌ها و سوپر مارکت‌ها[3]، سرقت از منازل مسکونی سرقت عتیقه ‌جات از موزه ها و اماکن مشابه، سرقت توأم با هتک حرز و نظایر آن نام برد.

در این بین، سرقت های مقرون به آزار یا تهدید، یکی از مهمترین و خطرناک‌‌ترین انواع سرقت های رایج در جامعه می باشد که نقش مؤثّر و بسزایی در کاهش احساس امنیّت در بین شهروندان دارد و هر روزه بخش قابل ملاحظه‌ای از صفحات حوادثِ روزنامه‌ها و نیز برنامه های مرتبط با آن در صدا و سیما و سایر رسانه‌های گروهی را به خود اختصاص می‌دهد. مزید بر آن بخش عظیمی از توان و وقت نیروهای متولّی امنیّت در کشور معطوف چاره اندیشی در این مقوله شده است. با ملاحظه‌ی گزارش نهادهای ذی مدخل و متولّی امنیّت، به خوبی می توان نتیجه گرفت که آمار سرقتهای به عُنف و مقرون به آزار یا تهدید در سالیان اخیر، رشد و شتاب فزاینده ای به خود گرفته است[4]. نحوه ی ارتکاب جرم و برخوردی که مجرمین در صحنه ی جرم با قربانیان و مالباختگان می‌کنند که با چاشنی خشونت نیز همراه است، تبعات ناگوار و سنگینی که در روح و روان ناظرین چنین جرایمی و حتی مخاطبینی که حوادث مذکور را پس از وقوع، از طریق رسانه ها ی گروهی دنبال می کنند، ایجاد می کند، لطمات و ضربات جبران ناپذیری در سطح جامعه در ابعاد مختلف، (امنیّتی، اجتماعی، اقتصادی و …) وارد می کند که عدم توجّه به آن، خود، می تواند مُنتج به نتایج ناگوارتر و نامطلوبتری شود که بعضاً ممکن است حاکمیّت را به چالش بکشد. بی شک تدوین یک سیاست جنایی منسجم و کارآمد، بدون شناخت ابعاد شخصیّتی چنین متهمانی و شگردهای خاصّ آنان در ارتکاب بزه‌های مذکور و زمینه‌های اجتماعی- اقتصادی بروز و ظهور این پدیده‌ی ضد امنیّتی امکان‌پذیر نخواهد بود. از سوی دیگر، افزایش وقوع سرقت‌های به عُنف و مقرون به آزار یا تهدید، خود، نشانه‌ی ناکارآمدی ساز و کارهای فعلی از جنبه‌های تقنینی، قضایی و اجرایی می‌باشد. از آنجایی‌که امر پیشگیری خود دارای ابعاد و زوایا و ظرایف مهمّی است که بسته به موضوع مورد بحث آن متفاوت است، لذا برّرسی دقیق اوضاع فعلی از جنبه های مذکور و ارایه ی نواقص آن، می‌تواند کمک شایانی به مقوله ی پیشگیری نماید. در این نوشتار، سعی بر آن است که ضمن تشریح سرقت های مقرون به آزار یا تهدید، علل و انگیزه ی اینگونه سرقت ها از ناحیه ی متّهمان مذکور و نمونه‌های رایج آن با تکیه بر داده‌های آمار جنایی، چگونگی تحقّق امر پیشگیری با در نظر گرفتن جمیع عوامل بررسی شود؛ آنگاه با تبیین چالش‌های تقنینی، قضایی و اجرایی در پیشگیری از سرقت‌های مقرون به آزار، حتّی المقدور به راهکارهای پیشنهادی نیز پرداخته شود. مزید بر آن، با توجه به موقعیّت ممتاز آمار جنایی در پیشگیری از جرائم خشن، به ویژه سرقتهای مقرون به آزار یا تهدید، در قسمتی از این نوشتار به مفهوم آمار جنایی، کارکردهای آن و نیز مشکلات موجود در ارتباط با آن در کشورمان، خواهیم پرداخت.

برای دانلود پایان نامه اینجا کلیک کنید